نیروهای فعال در صحنه سانحه نیازمند ساختار فرماندهی مناسب و مطابق شرایط بحرانی هستند. متاسفانه در برخی موارد این نیروها آموزش های مخصوص مواقع بحرانی را ندیده اند و با چنین ساختاری بیگانه اند به طوریکه متاسفانه هنوز برخی از کنترل هایی تشریفاتی را در این شرایط الزامی می دانند.

وجه دیگری از فرماندهی و کنترل قابلیت سیستم های ارتباطی نیروهای ایمنی عمومی را شامل می شود که در صورت ایجاد مشکل در هر یک از بخش های آن، روند پاسخگویی به نیازهای بحرانی و کنترل آنها دچار مشکل می شود. طی بحران طوفان کاترینا، اغلب سیستم های تلفن ثابت و سیار سلولی دچار اختلال شده و جهت دسترسی مردم به سیستم های ارتباطی مشکلات زیادی را فراهم آوردند.

دسترسی:

در مواقع بحرانی و اظطراری، پشتیبانی نیروهای حمایتی و دیسپاچر ها از نیروهای عملیاتی بسیار مهم و حیاتی به نظر می رسد. در نیوئورلئان، نیروهای خارج از منطقه، آشنایی کمتری با این گونه نیازهای پشتیبانی داشتند.

در این مواقع دسترسی به نقاط کلیدی همچون ادرات پلیس و غیره ممکن است غیر ممکن شود، چراکه سیل درختان را شکسته، تیر های و دکل های انتقال نیرو را ساقط کرده و زمینلرزه، شکاف هایی را در زمین ایجاد نموده است و از این جهت نیروهای کمکی و متخصص باید مدت زمان زیادی را جهت رسیدن به منطقه صرف کنند. در نیواورلئان، متخصصین برق به علت از کار افتادن آسانسورها مجبور شدند تا ساختمان های 35 تا 40 طبقه ای را چندین بار بالا و پایین روند.

تدارکات:

طی وقوع یک فاجعه، ممکن است ارائه خدمات عادی به حداقل برسد و یا حتی متوقف شود. آب، برق، سوخت و گاز، تلفن و جمع آوری زباله ها و سیستم حمل و نقل عمومی همگی نمونه ای از این خدمات هستند. آژانس های دولتی باید برنامه منظم و منسجمی جهت ارائه این خدمات در شرایط اظطراری را از قبل پیش بینی نموده باشند.

نیرو:

اغلب سازمان ها و نهادهای خدمات دهنده واحدهایی را به عنوان خدمات اظطراری در نظر دارند ولی مسئله مهم آن است که این واحد ها توان کافی جهت عملکرد طولانی مدت چند هفته ای و یا چند ماهه را در این شرایط ندارند و بیشتر جهت رفع نیاز های کوتاه مدت مفید هستند از این رو ژنراتورهای انتقال نیرو باید حداقل به صورت ماهیانه مورد بازبینی قرار گیرند و اطلاعات مربوط به تعمیرات و بازرسی از آنها باید در دفاتر مناسبی ثبت و نگهداری شود. همچنین مخازن سوخت ژنراتور ها برای سوخت گیری مجدد باید به راحتی دردسترس باشند و ظرفیت کافی جهت ذخیره سوخت مورد نیاز برای عملکرد مداوم طی چندین روز را دارا باشند.

باطری رادیو (بیسیم) های دستی نیروهای انسانی درگیر در حادثه باید هر 8 تا 12 ساعت یکبار شارژ شوند، چراکه ممکن است برق تا مدت ها قطع بماند. در این مواقع همراه داشتن باطری های شارژ شده اضافی نیز کمک مهمی خواهند کرد.

پشتیبانی:

تامین موارد لازم جهت پشتیبانی از ارتباطات در هنگام بحران بشتر به نوع ارتباطات و روابط میان کاربران و سیستم کنترل مرکزی ترانک و بخش دیسپاچینگ باز می گردد. بدین منظور اغلب مشاهده می شود که سیستم های رایج ترانکینگ در مواقع اضطراری دچار مشکلات ارتباطی می شوند که در نهایت می تواند به خارج شدن عملکرد رادیو های از حالت ترانک به حالت عادی و غیر سازمان یافته بیانجامد. از این رو در چنین شرایطی گروه های مکالمه از پیش برنامه ریزی شده از حالت اولیه خود خارج شده و بی نظمی نامطلوبی بر شبکه حاکم می شود که هم کاربران و هم دیسپاچر ها را دچار سردرگمی خواهد نمود. لذا توصیه می شود با پیش بینی چنین شرایطی، گروه های ارتباطی در حالت غیر ترانک نیز از قبل با برنامه ریزی مطلوبی مورد توجه قرار گیرند.

دیگر ارتباطات:

در شرایط بحرانی و وقوع سوانح، به احتمال زیاد خطوط ارتباطی تلفن های ثابت زمینی و متحرک سلولی، از کار خواهند افتاد و مردم را برای از جهت اینکه چگونه می توانند از بخش های خدماتی همچون اورژانس و آتش نشانی طلب کمک نمایند، دچار سردرگمی خواهد نمود. برای نمونه در طوفان های اخیر ایالات متحده، با وقوع چنین اتفاقی، برخی از مردم جهت درخواست کمک تا نزدیک ترین ایستگاه پلیس یا آتش نشانی را پیاده طی نموده بودند.

از این رو، آژانس های دولتی و خدماتی باید راه هایی را جهت برقراری ارتباط خود پیش بینی نموده و مد نظر قرار دهند، تلفن های ماهواره ای یکی از این راه ها است که البته ممکن است پر خرج به نظر برسد، امکان دیگر، رادیو آماتوری است، سازمان ها باید بتوانند استفاده مطلوبی از بستر ارتباط رادیویی رادیو آماتورها که مستقل از زیر ساخت های ارتباطی شهری است، نموده و پیش از وقوع بحران، ارتباطات منظم و پویایی را با باشگاه های رادیو آماتوری و افراد رادیو آماتور منطقه خود برقرار سازند.

امنیت:

سایت ها و ایستگاه های مرکزی ارتباطات بایستی از امنیت بالایی برخودار باشند و اطراف آنها توسط حصار و با نور افکنی های مطلوب از نظر امنیت محافظت شود. حتی در برخی نواحی آژانس های امنیت عمومی باید گشتی های خود را جهت سرکشی و حفاظت از سایت های ارتباطی در برابر خرابکاران و ولگردان طبق برنامه مشخصی روانه بازدید از این سایت ها نمایند.

توجه خاص به پرسنل:

شیفت ها و نوبت کاری کارمندان بخش های مشغول خدمت رسانی باید مورد توجه قرار گیرند به طوریکه طی شبانه روز مطابق برنامه مشخص و منظمی در چرخش و تعویض قرار گیرند. چراکه کار مداوم سبب خستگی مفرط کارمندان می شود و نتایج نا مناسبی را به بار خواهد آورد.

نوشته: جان فاسلا

جان فاسلا، مدیر فروش بخش ایمنی و امنیت عمومی شرکت M/A-COM Wireless Systems با 23 سال سلبقه فعالیت است.  وی هم اکنون یکی از اعضای اجمن بین المللی ارتباطات امنیت عمومی APCO است.

منبع: مجله تخصصی ارتباطات رادیویی MRT